
|
Moderne preekstoel, prachtig gecombineerd met het orgel erboven... Lees meer |
Alex van der Hurk, eigenaar van deze site, fotografeert al sinds 1980 preekstoelen in alle kerken die hij bezoekt. Toen bleef het alleen bij een foto, vandaag de dag schrijft hij diverse informatie op bij het fotograferen van een preekstoel, van het bouwjaar tot en met de uitleg van de details verwerkt in het kansel.
Een jaar geleden zijn we begonnen met het digitaliseren van oude foto's, en het plaatsen in een database. Indien bekend, vermelden we op de pagina's ook de kerk erbij waar de preekstoel staat.
Sinds enkele jaren is zoon Mathijs ook erg actief met het fotograferen van preekstoelen. "Het leuke van preekstoelen fotograferen is, dat geen een het zelfde is. En hoe langer je er naar kijkt, hoe meer bijzonderheden je ziet". Mathijs draagt zorg voor de ontwikkeling en de actualiteit van deze site. Sinds kort is de database verplaatst naar een compleet eigen website; www.Preekstoelen.com.
De meeste foto's komen uit eigen archief. Maar ook regelmatig krijgen we foto's toegestuurd van bezoekers van onze site, die ook enthousiast zijn geworden van het fotograferen van preekstoelen. Zo zijn er een aantal mensen die speciaal voor deze site foto's maken tijdens hun bezoek aan kerken. Indien u ook foto's heeft, kunt u ze insturen via deze website.
Preekstoelen.com heeft de grootste online database van preekstoelen uit de hele wereld. Elke dag groeit onze database met foto's en informatie. Voor vragen kunt u contact met de eigenaren opnemen via de pagina 'contact'.
Een kansel of preekstoel is een verhoogde plaats in een kerk, synagoge of moskee, van waaraf de geestelijke een preek houdt.
Het woord kansel stamt uit het latijn 'cancelli' en betekent "traliewerk" of "hek". In de vroegere periode van het christendom diende een kansel als preekgedeelte die een barrière vormde tussen het schip van de kerk en het altaar.
In grote kerken werden de preekstoelen vaak hoog gebouwd en voorzien van geëlaboreerde versieringen. Vaak werd de preekstoel om redenen van akoestiek overdekt met een klankbord, de klankkaatser genoemd. De kansel bleef ook na de reformatie bestaan in protestantse kerken. In de Oosters-Orthodoxe kerken is de preekstoel vaak een laaggeplaatst platform.
De preek werd steeds belangrijker in loop van de Middeleeuwen. Vooral in de dertiende eeuw nam het preken een grote vlucht, met als belangrijk doel het bestrijden van ketters (mensen die in de ogen van de katholieke kerk het geloof niet op de juiste wijze belijden). In de dertiende eeuw werd nog veel buiten gepreekt. In de vijftiende eeuw werd de preek een belangrijk onderdeel van de mis. Deze waardering voor de preek bracht de behoefte aan een preekstoel met zich mee. Of deze er eenvoudig uitzag of juist rijkelijk versierd was hing af van de financiële mogelijkheden van de kerk.
Preekstoelen in Nederland
Vanaf de Reformatie nemen de preekstoelen een prominente plaats in bij de Nederlandse kerken. Met name in de zeventiende eeuw ontstaat er een rijke traditie bij het bouwen van preekstoelen. Er zijn acht middeleeuwse preekstoelen bewaard gebleven, waarvan drie in de provincie Groningen: in Fransum, Woltersum en Vriescheloo.
In Fransum staat een bakstenen preekstoel uit het eind van de vijftiende, begin van de zestiende eeuw. Uit de eerste helft van de zestiende eeuw is de houten preekstoel in Woltersum afkomstig. Toen men in de jaren '60 de zwarte verf van de preekstoel verwijderde kwamen er schilderingen te voorschijn met het lijden en sterven van Christus. Ook in Vriescheloo staat een houten preekstoel uit de zestiende eeuw. Er zijn Latijnse teksten in aangebracht, onder andere de tekst "Abt Doccumanus heeft mij laten maken in 1560". Hoewel de stijl van deze preekstoel als Renaissance wordt gekarakteriseerd, wijzen de teksten en de functie van abt op de kerkelijke situatie van voor de Reformatie.
Na de Middeleeuwen zien we vrijwel alleen houten preekstoelen. Vooral uit de zeventiende en achttiende eeuw zijn vele exemplaren met uitbundig versierd houtsnijwerk overgebleven. In het midden van de achttiende eeuw ontstond het neoclassicisme in de bouwkunst. Ook preekstoelen werden in deze nieuwe stijl ontworpen. Voorbeelden hier van zijn te bewonderen in de doopsgezinde kerk van Uithuizen en in de doopsgezinde kerk van Sappemeer.
© 2010 - Preekstoelen.com | Alle rechten voorbehouden